Ayten Çavdar, Tonya
Ayten Çavdar'ın horozları, Tonya
Yayık tereyağı yapımı

Tonya’da emeğiyle tüm evi geçindiren, neşeli, cok canlı bir kadın Ayten Hanım. 1971 doğumlu, evlenmemiş, kendisini ailesine ve belli ki çok zevk alarak yaptığı yöresel ürünlere adamış. Ayten Hanım, geleceğimizi duymuş ve tabii Karadeniz’in misafirperverliği ile bizi karşıladı.

Ayten Hanım’ın kendi ineklerinden sağdığı sütle yaptığı tereyağı her yıl Tonya’da Ağustos ayında yapılan festivallerde birinci oluyor. Ben de daha önce bir arkadaşımın sürekli aldığı ve tavsiye ettiği tereyağını yerinde görmeye karar verdim.

Ayten’in 8 ineği var, Jersey cinsi. Kara ineği de var ama bu henüz buzağı. Hayvanlara koruyucu olarak gereksiz yere antibiyotik vb yapılmıyor. Güzel havalarda hemen az ilerideki otlaklarda otlayan havyanlarını kışın ise saman ve ot alarak besliyor. Onlardan aldığı sütlerden yaptığı tereyağı, taze kaşar (kolot) ve lor peynirinin dışında halkevinde el işi yaparak evin geçimini sağlıyor. Tereyağı için sütün kaymağının bir kısmını aldıktan sonra sütünü de özel bir firmaya satıyor.

Evi iki haneden oluşuyor, bazı görüntülerimizin yer aldığı girişteki eski ev yayığı astığı ve tereyağını çarptığı yer. Burası babadan kalma ama eskidiği için parayı denkleştirdiğinde yıkıp yeniden yapacak, bizce onarılıp muhafaza edilse aslında daha güzel olur. Evin içi, kullandığı malzemeler son derece temiz. Zaten temiz bir kadın Ayten Hanım, evin heryerinde bunu görmek mümkün.

Ayten Çavdar'ın tereyağı için yeni sağılmış sütü, Tonya
Ayten Çavdar'ın sütleri, Tonya
Ayten Çavdar'ın tereyağı, Tonya

Kullandığı malzemelere gelince sütü sağıp sakladığı kaplar krom, pırıl pırıl. Tereyağ yapımında kullandığı diğer tencere ve kaplar da keza öyle. Yağının içinde süt yağı, su ve bazen de biraz tuz ve su dışında herhangi bir başka girdi yok. Yaptığımız sohbetlerde de ürettiği ürünlerde herhangi bir sentetik katkı olabileceğini düşündürecek bir izlenim edinmedim. Bizim olmadığımız bir zamanda da farklı birşey katma eğilimi gösterecek biri olduğunu düşünmüyorum, benden daha uzun süredir kendisinden yağ alan arkaşımın referansı da var. Ayrıca Tonya’nın komşusu Vakfıkebir’den bana rehberlik yapan ve uzun yıllar bölgenin büyük bir süt ürünleri tesisinde çalışmış bir başka dostum da benimle aynı izlenimle ayrıldı.

Sitemizde şu an için tereyağı satışı ile başlıyoruz.

21 Mayıs 2014

İlk ziyaretimizi 21 Mayıs 2014’de yaptık. Edindiğimiz genel izlenim yaptığı işi severek ve özenle yapan biri. İşte gerçekten de Trabzon tereyağı budur diyebildik.

Ayten Çavdar'ın evi ve tereyağı, Tonya
Eski, baba evi
Ayten Çavdar, ben, kardeşi ve Yılmaz Şeref, Tonya

Evi iki haneden oluşuyor, bazı görüntülerimizin yer aldığı girişteki eski ev yayığı astığı ve tereyağını hazırladığı yer. Burası eskimiş, yeryer dökülmüş birkaç fayans olmakla beraber temiz. Dökülen fayansların olduğu kısım ise gıda ya da malzeme ile temas etmiyor. Diğer yandan parayı denkleştirdiğinde bu evi yıkıp yeniden yapacak.

Ayten Çavdar'ın evi, Tonya
Ayten Çavdar'ın evi, Tonya

İçinde oturduğu yeni ev ise son derece tertipli, temiz ve herşeyi tam. Kaymağı, sütü pişirdiği mutfağınde her türlü techizat var ve pırıl pırıl. Yapılalı çok olmadığı anlaşılıyor. Bizim gördüğümüz en az iki buzdolabı tereyağ, süt ve peynir için kullanılıyor. Evin diğer bir bölümünde ise derin dondurucusu var.

Ayten Çavdar'ın horozları, Tonya
Ayten Çavdar'ın koyunları, Tonya
Ayten Çavdar'ın evi, Tonya

Tonya’da 2001 yılından beri 2013 hariç Ağustos ayında her yıl düzenlenen düzenlenen Tonya Tereyağı Kültür ve Sanat Festivali’ne sürekli katılmış, yapılan yarışmalarda tereyağı dalında derece ve küçük ödüller almıştır.

Ayten Hanım’ın 2012’de aldığı ödülden sonra çekilen fotoğrafı Haberler.com’un yapılması planlanan 13. Tonya Kültür ve Sanat Festivali ile ilgili 28 Ağustos 2013 tarihli haberinde kullanılmıştır.

Yorum yap